بررسی عوامل مؤثر بر فرسودگی شغلی کارکنان دانشگاههای پیام نور استان اصفهان
فهیمه الیکی کارشناس مدیریت دولتی [1]
حسین آقابابایی کارشناس ارشد مدیریت دولتی و مدرس مدعو دانشگاه پیام نوردولت آباد و گز برخوار(اصفهان)ho.babaei@yahoo.com
چکیده:
بررسی عوامل مؤثر بر فرسودگی شغلی کارکنان دانشگاه های پیام نور استان اصفهان موضوع پژوهش حاضر است.هدف آن شناسایی عوامل موثر بر فرسودگی شغلی و راههای پیشگیری از آن می باشد. امروزه اهمیت ونقش سرنوشت ساز شغل در ابعاد گوناگون زندگی انسان برکسی پوشیده نیست چرا که شغل علاوه بر اینکه وسیله تأمین هزینه های زندگی است ارتباط مستقیمی با سلامت جسمی ،روانی فرد داشته وزمینه ساز ارضای بسیاری از نیازهای غیر مادی او می باشد. فرسودگی شغلی و مطالعه عوامل تأثیر گذار، زمینه ساز و مرتبط با آن و راهکارهای پیشگیری از بروزوفائق آمدن به عوارض آن ،می تواند سهم ارزشمندی در سلامت وبهزیستی کارکنان وپیشبرد هر چه بهتر اهداف سازمانی داشته باشد.حفاظت ازسلامت روان کارکنان دانشگاهها در رفتار عملی آنها تأثیر بسزایی دارد و باعث افزایش بازدهی ، کارا واثر بخش بودن وروحیۀشاداب و رضایت مندی از شغل در آنها خواهد شد.روش پژوهش حاضرمیدانی وطرح آن توصیفی و نوع آن کاربردی است. جامعۀآماری پژوهش مشتمل بر140نفر از کارکنان دانشگاههای پیام نور اصفهان ،دولت آباد، شاهین شهر و گز برخوار می باشد.نمونۀآماری با استفاده از جدول مورگان103نفرانتخاب شدند.ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامۀمحقق ساخته با پایایی 759/0 که از طریق فرمول آلفای کرونباخ بدست آمد. داده های بدست آمده با استفاده از نرم افزارspss20 از طریق آزمونهای آمار استنباطی مانندکای اسکوئر،آزمون t(در حالت پارامتری)،آزمون ANOVA(تحلیل واریانس یک طرفه )، آزمون کروسکال والیس (در حالت ناپارامتری) وبا محاسبۀ میانگین وانحراف معیار و واریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است.یافته های تحقیق حاکی از آن است که عوامل سازمانی ؛توجه ناکافی به امور رفاهی ،تفریحی و ورزشی ،فقدان زمینۀ مشارکت در تصمیم گیری افراددر سازمان،فقدان امکانات لازم برای ارتقاء وپیشرفت به سطوح بالاتر،انجام کارها در زمان محدود،عدم تناسب منطقی حقوق ومزایا با حجم کاری و هزینه های زندگی،عدم مطلوبیت نظام ارزشیابی عملکرد شغلی, عدم برگزاری دوره های آموزشی اثر بخش ومفید در محل کار ،جایگزینی رابطه مداری بجای ضابطه مداری در مناسبات سازمانی ،انتخاب واستخدام افراد به شیوه های غیر علمی ، احساس توجه ناکافی به شادابی ونشاط در محیط کار،ضعف سیستم تشویق وتنبیه در سازمان از مؤثرترین عوامل سازمانی بر فرسودگی شغلی کارکنان دانشگاههای مورد مطالعه می باشند. نتایج متغیرهای جانبی نشان داد در پاسخگویی به سؤالات از نظر جنسیت تفاوت معنادار وجود داشت.بین نظرات پاسخ دهندگان از نظر نوع استخدام ،پست سازمانی وسابقه خدمت تفاوت معناداری مشاهده نگردید.
واژه های کلیدی: فرسودگی شغلی،عوامل سازمانی،بهداشت روانی کارکنان
